تبلیغات
سرای مقالات نهج البلاغه - دنیا در نهج البلاغه
یکشنبه 20 بهمن 1387

دنیا در نهج البلاغه

• نوشته شده توسط: سید محمد حسن محمدی


فرق امور دنیا و آخرت

در موارد زیادی علی(ع) به تبیین تفاوت امور دنیوی با اخروی پرداخته‏اند و میزان اهمیت امور مربوط به آخرت را گوشزد کرده‏اند. از جمله می‏فرمایند: همه چیز دنیا شنیدنش بزرگتر از دیدن آن است، یعنی وقتی آثار و اوصاف آن را ذکر می‏کنند به نظر خیلی مهم می‏آید، ولی وقتی انسان آن را از نزدیک لمس می‏کند متوجه می‏شود بسیار کوچک‏تر و کم‏ارزش‏تر از آن بوده است که شنیده بود. ولی آخرت از این نظر، عکس دنیاست؛ وقتی انسان امور آخرت را از نزدیک ببیند اعتراف خواهد کرد که واقعیت امور اخروی بزرگتر و با ارزش‏تر از آنی است که در دنیا شنیده بود. اگر چیزی از دنیای شما کم و به آخرتتان افزوده شود بهتر از آن است که از آخرتتان کم و به دنیایتان افزوده شود.

محصول دنیا و آخرت

علی(ع) با تبیین چگونگی تقسیم نعمت‏های الهی در میان بندگان می‏فرمایند: مواهب الهی همانند قطره‏های باران از آسمان به روی زمین نازل می‏شود و برای هر کس سهمی خاص، بی‏کم و کاست، اختصاص می‏یابد؛ بنابراین کسی از شما به برادر دینی‏اش برای برخورداری او از مال یا فرزند بیشتر، حسد نورزد. آنگاه در ادامه می‏افزایند: ثروت و فرزند متاع این دنیا و عمل صالح محصول آخرت است.

ارزش دنیا در چشم علی(ع)

حضرت علی(ع) آنگاه که مردم برای بیعت کردن به منزل او هجوم می‏آورند، می‏فرمایند: اگر اکنون زمام خلافت را به دست می‏گیریم و می‏پذیریم که خلیفه پیامبر باشم، این به جهت تمام شدن حجّت بر من است؛ چون خداوند از علما و دانشمندان پیمان گرفته است که در برابر ستم ستمگران و گرسنگی ستمدیدگان بی‏اعتنا نباشند. و الا این کار را از روی دنیا دوستی نمی‏کنم؛ چرا که همه می‏دانید که این دنیای شما، با همه زینت‏هایش، در نظر من از آب بینی ماده بزی که عطسه کند، بی‏ارزش‏تر است.

ـ گروهی به امیرالمؤمنین(ع) مراجعه می‏کنند تا آن حضرت از بیت‏المال به آنها بیشتر از سهمی که دارند بپردازند و برایشان امتیاز بیشتری قائل شود و حتی رشوه‏ای هم با عنوان هدیه نزد آنحضرت می‏آورند. آن حضرت بسیار ناراحت می‏شوند و به آنان می‏فرمایند: آیا دیوانه شده‏اید یا هذیان می‏گویید که این گونه پیشنهادها را به من می‏کنید؟ آن گاه برای رفع توهم آنها می‏فرمایند: به خدا سوگند اگر هفت اقلیم را با همه چیزهای که در آن هست به من بدهند تا پوست جوی را به ناحق از دهان مورچه‏ای بگیرم این کار را نخواهم کرد. این دنیا با تمام زیبایی‏هایش، نزد من از برگی که در دهان ملخی جویده شده باشد، بی‏ارزش‏تر است.

ـ حضرت علی(ع) برای تفهیم بی‏ارزش بودن دنیا از مثال‏های زیادی استفاده کرده‏اند تا ماهیت دنیا را بهتر به اشخاص بشناسانند و از غرق شدن‏شان در دنیا و زخارف آن جلوگیری کنند. آن حضرت می‏فرمایند: به خدا سوگند، این دنیای شما در نظرم از استخوان خوکی که در دست یک جذامی باشد، بی‏ارزش‏تر و پست‏تر است.

دنیا خانه موقت

حضرت علی(ع) در پاسخ به این سؤال که چه چیز انسان را فریب می‏دهد، می‏فرمایند: به حقیقت دنیا تو را فریب نداده است، بلکه تو به آن فریفته شده‏ای. دنیا برایت پندهای فراوانی دارد. تو را به عدل و انصاف دعوت می‏کند و هجوم بلاها و کاستن نیروها به تو هشدار می‏دهد و راستگویی خود را به اثبات می‏رساند... دنیا چه خوب خانه‏ای است برای آنانی که آن را خانه همیشگی ندانند و وطن نخوانند. سعادتمندان آخرت کسانی هستند که امروز از زرق و برق دنیا پرهیز می‏کنند.

سرزنش دنیا

وقتی حضرت علی بن ابی طالب(ع) شنیدند که کسی دنیا را سرزنش می‏کند به او فرمودند: ای کسی که دنیا رانکوهش می‏کنی، این تویی که فریفته باطل دنیا شده‏ای، نه اینکه دنیا تو را فریب داده باشد. دنیا تو را فریفت؟ آیا با نشان دادن جای بر خاک افتادن پدرانت یا با نشان دادن گور مادرانت در زیر خاک تو را فریب داده است؟ چه بسیار بیمارانی که پرستاری کردی و برایشان از خداوند شفا خواستی ولی سودی نبخشید و از دنیا رفتند... دنیا این گونه ماهیّت خودش را برایت آشکار کرد تا به آن دل نبندی و بدانی که به همان سرنوشتی که آنها دچار شدند، تو نیز روزی دچار خواهی شد.

دنیا سرای راستی است

حضرت علی(ع) در سرزنش کسی که دنیا را نکوهش می‏کرد چنین فرمودند: دنیا برای کسی که با آن صادقانه روبرو شود جایگاه راستی و صدق است و برای کسی که آن را درک کند خانه تندرستی است برای شخصی که از آن توشه اخذ کند جایگاه بی‏نیازی و تندرستی است و برای فردی که از آن پند بگیرد پندآموز است.

دنیا جای عبادت دوستان خدا، نماز فرشتگان، نزول وحی خدا و تجارت اولیای الهی است که در آن رحمت و فضل خداوند را به دست می‏آورند و بهشت را می‏خرند. با این وصف چه کسی می‏تواند دنیا را نکوهش کند؟

آثار دنیاپرستی

حضرت علی(ع) می‏فرمایند: هرکس که شیفته دنیا شود به سه حالت دچار خواهد شد. غم و اندوه دائم؛ چون اگر به دنیا دست نیابد اندوهگین می‏شود و اگر به آن دسترسی پیدا کند، برای حفظ و افزایش آن اندوه می‏خورد.

حالت دوم حرص دائم است؛ یعنی هرچه بیشتر از نعمت‏های دنیا برخوردار شود سیر نمی‏شود و در نهایت گرفتار آرزوهای بی‏پایان می‏شود.

فرق دنیا آزموده با فریفته به دنیا

حضرت علی(ع) در نامه‏ای به امام حسن(ع) می‏فرمایند: کسانی که دنیا را خوب آزموده‏اند به مسافرانی می‏مانند که در منزل بی‏آب و غیرمسکونی قرار گرفته‏اند و در صدد کوچ به سوی منزلی پرنعمت هستند و در این راه متحمل زحمات زیادی می‏شوند. آنان تمام مشقات را قبول می‏کنند تا به سرای آرامش برسند و هیچ چیز برای آنها محبوبتر از آن نیست که به محل آرامش واقعی برسند. اما کسانی که فریفته دنیا شده‏اند به مسافرانی شبیه‏اند که در منزل پرنعمتی قرار گرفته‏اند، ولی به آنها گفته‏اند که باید به سوی محلی خشک و خالی از نعمت حرکت کنند. برای آنها هیچ چیز ناخوش‏آیندتر از جدایی از آنجا نیست.

دنیا مقدمه آخرت است

حضرت علی(ع) در ضمن یکی از نامه‏هایی که به معاویه نوشته‏اند دنیا را اینگونه توصیف می‏کنند: خداوند سبحان دنیا را مقدمه آخرت قرار داده و اهل دنیا را در آن امتحان می‏کند تا معلوم شود که کدام یک خوب (بهتر) عمل می‏کنند. ما برای دنیا آفریده نشده‏ایم. به دنیا آمده‏ایم تا به واسطه آن آزموده شویم.

برخورد پارسایان با دنیا

انسان‏های پارسا اگرچه در دنیا زندگی می‏کنند، آلودگی دنیاپرستان را ندارند. اینان هرگز دنیاپرست نمی‏شوند و در دنیا با آگاهی و بصیرت رفتار می‏کنند. حضرت علی(ع) می‏فرمایند: ای مردم از دنیای حرام بپرهیزید چون بسیار مکّار و فریبنده است. اگر چیزی می‏بخشد دیری نمی‏پاید که آن را باز پس می‏گیرد و اگر به کسی چیزی بپوشاند سرانجام روزی آن را از تن او بیرون خواهد آورد. نه آسایش آن پایدار و نه رنج و سختی‏هایش پایان‏پذیر و نه بلایا و دردهایش تمام شدنی است.

فرق طلب دنیا با طلب آخرت

علی بن ابیطالب(ع) در بیان تفاوت دنیاخواهی و آخرت‏طلبی می‏فرمایند:... کسی که دنیا را بخواهد، مرگ نیز او را می‏طلبد تا از دنیا بیرونش کند، اما کسی که آخرت را بجوید و برای آن تلاش کند دنیا هم او را طلب خواهد کرد تا وی از نعمت‏های دنیا برخوردار شود و بهره خود را از آن بردارد.

معرفی دنیا

امام علی بن ابیطالب(ع) در ضمن نامه‏ای که به اسود بن قطبه، فرمانده لشکر حلوان، نوشته‏اند دنیا را این گونه برایش توصیف می‏کنند: بدان که دنیا محل آزمایش است. دنیاپرست اگر ساعتی در آن به آسایش دست می‏یابد، در مقابل آن، در روز قیامت دچار اندوه و پشیمانی خواهد شد که چرا آن لحظه را به توشه گرفتن برای آخرت نگذرانم.

ویژگی دنیا

حضرت علی(ع) می‏فرمایند: دنیا چون به گروهی روی آورد، خوبی‏ها و نیکی‏های دیگران را به ایشان عاریه می‏دهد، هرگاه از آنها روی برگرداند خوبیهایشان را از آنها باز می‏ستاند و کسی کمالات موجود در آنها را هم نمی‏بیند.

شیوه درست استفاده از دنیا

درباره چگونگی استفاده از دنیا و نعمت‏های آن توصیه‏های زیادی از حضرت علی(ع) نقل شده است. از جمله می‏فرمایند: از نعمت‏های دنیا مقداری که از راه حلال و مشروع به تو می‏رسد بردار و از آنچه از راه صحیح به دست تو نمی‏رسد، روی گردان باش و برایش حرص نورز و اگر در طلب دنیایی، در این کار زیاده‏روی مکن و حدود الهی را رعایت کن.

اوصاف افراد دنیاپرست

حضرت علی(ع) می‏فرمایند: دنیا دل دنیاپرستان را می‏میراند و شیفته و برده می‏سازد. دنیا به هر طرف که برود آنها نیز به آن سمت می‏روند و برده ارباب دنیا می‏شوند. به این قبیل از افراد هرچه هشدار داده شود، بی‏تأثیر است. با اینکه گرفتاران دنیا با چشم خود می‏بیند که راه پس و پیش ندارند و سرانجام در چنگال مرگ اسیر خواهند شد، عبرت نمی‏گیرند. با اینکه می‏بیند دنیایی که همیشگی و جاودان می‏پنداشتند، آنان را رها می‏کند، با این همه از شیوه نادرست خود دست بر نمی‏دارند.

دنیا گذرگاه است

علی(ع) پس از تشویق به پرهیزگاری و تلاش برای به دست آوردن بهشت، دنیا را برای مردم این گونه توصیف می‏کند:... دنیا برای زندگی همیشگی شما آفریده نشده است، بلکه گذرگاهی است که در آن برای آخرت زاد و توشه بردارید. بنابراین برای کوچ کردن از آن آماده باشید و مرکب مناسب مهیّا سازید.

حضرت علی(ع) در پاسخ شخصی که دنیا را نکوهش می‏کرد فرمودند: دنیا تو را فریب نداده است، تو خود فریفته دنیا شده‏ای. عطار نیشابوری این حکمت را چنین به نظم کشیده است:

آن یکی در پیش شیر دادگر ذم دنیا کرد بسیاری مگر
حیدرش گفتا که دنیا نیست بد بدتویی زیرا که دوری از خرد
هست دنیا بر مثال کشت زار هم شب و هم روز باید کشت و کار
زانکه عزّ و دولت دین سر به سر جمله از دنیا توان برد ای پسر
تخم امروزینه فردا بر دهد ورنکارد «ای دریغا» بر دهد
پس نکوتر جای تو دنیای تو است زآنکه دنیا توشه عقبای تو است
تو به دنیا در، مشو مشغول خویش لیک، در وی کار عقبا گیر پیش
چون چنین کردی تو را دنیا نکوست پس برای این، تو دنیا دار دوست
میرصادق سیدنژاد

نظرات() 



http://canadianopharmacy.com/
دوشنبه 7 مرداد 1398 02:27 ق.ظ

Amazing plenty of good material.
buy viagrow discount canadian pharmacies canadian pharmaceuticals reviews canadian drugstore pharmacy canada plus canadian medications by mail northwestpharmacy canadianpharmacyusa24h canada pharmacies account most reliable canadian pharmacies
http://curbmalco.strikingly.com/
دوشنبه 3 تیر 1398 05:58 ق.ظ

Incredible a lot of superb advice.
cialis prices in england cialis price in bangalore 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis 20 mg best price calis order a sample of cialis cialis online cialis 10 doctissimo how does cialis work tadalafil 10 mg
http://blogbirthvers.strikingly.com/
یکشنبه 2 تیر 1398 01:58 ب.ظ

Regards! I appreciate it!
cialis baratos compran uk cialis venta a domicilio cialis 20mg cialis price thailand cialis cipla best buy viagra vs cialis vs levitra only here cialis pills achat cialis en suisse cialis online nederland where cheapest cialis
http://cuyjocte.strikingly.com/
شنبه 1 تیر 1398 11:20 ب.ظ

Thank you, Useful information!
only now cialis for sale in us generic cialis in vietnam what is cialis cialis 20 mg best price cialis purchasing cialis soft tabs for sale we like it safe cheap cialis cialis canada on line cialis name brand cheap cialis venta a domicilio
http://destbaclraf.strikingly.com/
شنبه 1 تیر 1398 06:34 ق.ظ

Whoa all kinds of excellent information.
how to purchase cialis on line cialis preise schweiz buy cheap cialis in uk cialis tablets generic cialis in vietnam cialis 200 dollar savings card click here take cialis cialis rckenschmerzen generic cialis in vietnam cialis online napol
http://quelackmi.strikingly.com/
جمعه 31 خرداد 1398 02:34 ب.ظ

You actually revealed that adequately!
cialis online cialis generique low cost cialis 20mg cialis pills in singapore only now cialis for sale in us dose size of cialis we use it cialis online store look here cialis cheap canada cialis flussig prezzo cialis a buon mercato
http://fuleve.strikingly.com/
پنجشنبه 30 خرداد 1398 10:05 ب.ظ

Kudos, Helpful stuff!
costo in farmacia cialis cialis kaufen bankberweisung generic cialis 20mg tablets cialis arginine interactio order a sample of cialis generic cialis pill online cialis herbs cialis wir preise cialis 20 mg effectiveness cialis lilly tadalafi
Cialis prices
پنجشنبه 30 خرداد 1398 03:13 ق.ظ

You expressed this superbly.
prezzo cialis a buon mercato cialis e hiv walgreens price for cialis cialis 50 mg soft tab generic cialis pill online cialis rckenschmerzen cialis side effects cost of cialis per pill cialis side effects dangers buying cialis overnight
20 mg cialis cut in half
چهارشنبه 29 خرداد 1398 10:59 ق.ظ

You have made your position very clearly.!
acheter du cialis a geneve buy name brand cialis on line costo in farmacia cialis cialis name brand cheap cialis in sconto acheter du cialis a geneve cialis ahumada prices on cialis 10 mg cialis dose 30mg cheap cialis
where to buy cialis no prescription
سه شنبه 28 خرداد 1398 06:38 ب.ظ

Info well regarded!.
viagra or cialis when can i take another cialis cialis prezzo in linea basso generic for cialis cipla cialis online prescription doctor cialis 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis italia gratis can i take cialis and ecstasy enter site 20 mg cialis cost
brand cialis online pharmacy
دوشنبه 27 خرداد 1398 06:01 ق.ظ

With thanks, Plenty of posts!

prices on cialis 10 mg how does cialis work cialis taglich 200 cialis coupon we like it safe cheap cialis buy cialis online nz cialis taglich opinioni cialis generico cialis 20mg preis cf cialis 20 mg cost
cialis for sale in toronto
یکشنبه 26 خرداد 1398 04:45 ب.ظ

Awesome posts, Thanks a lot!
cuanto cuesta cialis yaho canadian drugs generic cialis cialis generico online cialis 30 day trial coupon walgreens price for cialis cialis 5mg prix cialis y deporte cialis canada acheter cialis kamagra cialis italia gratis
tadalafil without a doctor prescription
شنبه 25 خرداد 1398 12:09 ب.ظ

You actually suggested this really well!
warnings for cialis rx cialis para comprar ou acheter du cialis pas cher 200 cialis coupon recommended site cialis kanada cialis 20 mg cialis diario compra cialis 10mg prix pharmaci trusted tabled cialis softabs cialis generic tadalafil buy
http://rtenerflyz.strikingly.com/
جمعه 24 خرداد 1398 10:00 ب.ظ

Wonderful posts. Cheers!
cialis official site how much does a cialis cost cialis vs viagra cialis generic cialis alternative cialis venta a domicilio click here take cialis cialis therapie cialis mit grapefruitsaft click now buy cialis brand
http://lersfistri.strikingly.com/
جمعه 24 خرداد 1398 07:50 ق.ظ

Seriously lots of excellent information.
how to buy cialis online usa acheter cialis kamagra achat cialis en suisse cialis 05 cialis dosage generic cialis cialis lowest price prezzo di cialis in bulgaria how much does a cialis cost buying cialis overnight
cialis canada prices
پنجشنبه 23 خرداد 1398 05:28 ب.ظ

This is nicely said! !
buy brand cialis cheap prices on cialis 10 mg cialis for bph tadalafil 20 mg cialis pas cher paris cialis canada viagra cialis levitra cialis ahumada cialis savings card cialis 5 mg para diabeticos
Buy cialis
پنجشنبه 23 خرداد 1398 04:00 ق.ظ

Useful info. Appreciate it.
where do you buy cialis cialis preise schweiz cialis 20mg preis cf where cheapest cialis usa cialis online il cialis quanto costa viagra vs cialis cialis herbs are there generic cialis cialis authentique suisse
http://ropcara.strikingly.com/
چهارشنبه 22 خرداد 1398 01:58 ب.ظ

This is nicely said! !
cialis 5 mg scheda tecnica we like it safe cheap cialis only here cialis pills safe dosage for cialis cialis taglich free cialis comprar cialis navarr cialis generika cialis bula we choice cialis pfizer india
cialisvie.com
دوشنبه 20 خرداد 1398 05:49 ق.ظ

You suggested that adequately.
price cialis best how much does a cialis cost cialis 30 day sample viagra vs cialis vs levitra cialis 30 day trial coupon cilas cialis arginine interactio cialis tadalafil effetti del cialis look here cialis cheap canada
cialisvie.com
شنبه 18 خرداد 1398 11:49 ب.ظ

Cheers! I appreciate this.
venta de cialis canada cialis para que sirve cialis therapie cialis generika in deutschland kaufen cialis for bph order cialis from india cipla cialis online cialis manufacturer coupon buying cialis overnight cialis online holland
cialisvie.com
جمعه 17 خرداد 1398 05:58 ب.ظ

Kudos! An abundance of information.

cialis diario compra cialis 10 doctissimo buy online cialis 5mg achat cialis en europe viagra or cialis tadalafil 20 mg cialis tablets for sale cialis herbs warnings for cialis miglior cialis generico
https://www.kidsupfrontvancouver.com/programs/
شنبه 7 اردیبهشت 1398 01:57 ق.ظ
ブランドコピー韓国ブランド スーパーコピー 代引き
http://www.nostalgiazapara.pl/druzyna
شنبه 7 اردیبهشت 1398 01:56 ق.ظ
ブランドスーパーコピー,ルイヴィトン財布コピー,シャネルコピー,グッチコピー,エルメスコピー,ブランドスーパーコピー激安,ブランド偽物,ブランドスーパーコピー屋
http://pkfslovo.ru/avtorassrochka/
شنبه 7 اردیبهشت 1398 01:56 ق.ظ
スーパーコピーブランド最高級の製品を最高のカスタマーサービスで提供、また、品質を重視、納期も厳守、信用第一を当社
https://evergreenecoresort.com/project/
پنجشنبه 5 اردیبهشت 1398 12:19 ب.ظ
の激安通販専門店でございます。取り扱いブランドは有名な シュプリーム 偽物 キャップ
http://www.myvibor.ru/job.php
پنجشنبه 5 اردیبهشت 1398 12:18 ب.ظ
最高級ウブロスーパーコピー、ブランド時計コピー(N級品)信用店
http://tinhuybacgiang.org.vn/node/39/5
پنجشنبه 5 اردیبهشت 1398 12:17 ب.ظ
ルイヴィトンブレスレット、 エルメスマフラー、 gucciケース?名刺入れ、 エルメスオンライン、 ルイヴィトンエナメル、 シャネル腕輪、 シャネル財布
http://pylerome.com/attorneys
چهارشنبه 28 فروردین 1398 09:48 ب.ظ
オメガ時計コピー、シャネル時計コピー、パネライコピー時計、ルイヴィトンコピー、シャネルコピー、エルメスコピーなど
https://led-displays.ru
چهارشنبه 28 فروردین 1398 09:48 ب.ظ
現代都会超人気のルイヴィトン、エルメス、シャネル、グッチ、ロレックスなどスーパー
http://www.oumma.be/contact/photos
چهارشنبه 28 فروردین 1398 09:48 ب.ظ
エルメスコピー,(HERMES)エルメスバッグブランドコピーの最高品質専門店 。エルメスコピー,
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30